TỌA ĐÀM - TẦM QUAN TRỌNG THỐNG KÊ CẤP XÃ

 

 THỐNG KÊ TRONG KỶ NGUYÊN MỚI

“DỮ LIỆU KIẾN TẠO TƯƠNG LAI”

Trong bối cảnh toàn cầu bước vào kỷ nguyên dữ liệu, thống kê đã và đang khẳng định vị trí trụ cột trong công cuộc phát triển quốc gia. Nếu như trước đây, thống kê chỉ dừng lại ở việc ghi nhận con số, tổng hợp báo cáo định kỳ, thì ngày nay, thống kê đã trở thành “người dẫn đường” giúp Chính phủ, doanh nghiệp và xã hội định hình chiến lược, hoạch định chính sách và dự báo tương lai. Đây chính là sự thay đổi căn bản về vai trò của thống kê trong kỷ nguyên mới.

-         Chuyển đổi số trong thống kê

Cách mạng công nghiệp 4.0 đã mở ra những cơ hội chưa từng có cho ngành Thống kê. Việc ứng dụng công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (Big Data), điện toán đám mây giúp quá trình thu thập, xử lý và phân tích số liệu nhanh hơn, chính xác hơn, kịp thời hơn. Thay vì phải chờ đợi báo cáo thủ công hàng tháng, quý, nay thông tin có thể được cập nhật gần như theo thời gian thực. Điều này giúp các cấp quản lý có công cụ hữu hiệu để ra quyết định.

-         Vai trò mới của thống kê trong kỷ nguyên mới

Trong kỷ nguyên mới, thống kê không chỉ đơn thuần là công cụ phục vụ báo cáo. Nó trở thành nền tảng của phân tích, dự báo và hoạch định chính sách. Nhờ thống kê, các xu hướng kinh tế - xã hội được nhận diện rõ ràng: tốc độ tăng trưởng GDP, sự chuyển dịch cơ cấu lao động, những biến động về dân số, môi trường hay biến đổi khí hậu. Từ đó, Nhà nước có thể đưa ra những quyết sách phù hợp, đồng thời theo dõi hiệu quả chính sách để kịp thời điều chỉnh cho phù hợp với thực tiễn. Thống kê trở thành công cụ quan trọng bảo đảm sự phát triển bền vững của xã hội.

Một đặc trưng quan trọng của thống kê trong kỷ nguyên mới là sự hài hòa giữa chuẩn mực quốc tế và thực tiễn địa phương. Các chỉ tiêu thống kê hiện nay không chỉ phục vụ nhu cầu quản lý trong nước mà còn phải tương thích với chuẩn mực của Liên Hợp Quốc, Ngân hàng Thế giới, Quỹ Tiền tệ Quốc tế… Điều này giúp Việt Nam hội nhập sâu rộng, đồng thời minh bạch trong mắt cộng đồng quốc tế.

Ở chiều ngược lại, thống kê cơ sở – cấp xã, tỉnh đóng vai trò phản ánh sát thực tế đời sống người dân. Chính từ những con số cụ thể về dân cư, lao động, sản xuất, y tế, giáo dục.v.v... tại địa phương mà các chính sách quốc gia mới có cơ sở vững chắc để triển khai hiệu quả. Có thể nói, thống kê cơ sở chính là cầu nối đưa ý chí của Nhà nước hòa nhập với thực tiễn của nhân dân.

-         Những thách thức và cơ hội thống kê trong kỷ nguyên mới

Bên cạnh những thành tựu, thống kê trong kỷ nguyên mới cũng đối diện với không ít thách thức. Đó là yêu cầu về nhân lực chất lượng cao, về hạ tầng công nghệ thông tin hiện đại, cũng như sự phối hợp giữa các ngành, các cấp để đảm bảo dữ liệu đầy đủ, chính xác. Tuy nhiên, đây cũng chính là cơ hội để ngành Thống kê tái cấu trúc, đổi mới phương thức hoạt động, trở thành ngành tiên phong trong công cuộc chuyển đổi số quốc gia.

Thống kê trong kỷ nguyên mới không chỉ là công cụ quản lý, mà còn là “ngôn ngữ của phát triển”. Một quốc gia muốn đi nhanh và đi xa cần dựa vào những con số minh bạch, khoa học và đáng tin cậy. Do đó, đầu tư cho thống kê chính là đầu tư cho tương lai. Khi hệ thống thống kê được hiện đại hóa, kết nối chặt chẽ với quốc tế và gắn bó mật thiết với địa phương, chúng ta sẽ có trong tay chìa khóa kiến tạo một nền quản trị hiện đại, minh bạch và phát triển bền vững./.

Thực hiện: 

THỐNG KÊ - CHIẾC LA BÀN 
CHO SỰ PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG

Trong cuộc sống hằng ngày, mỗi quyết định đúng đắn đều cần dựa trên thông tin chính xác. Với công tác quản lý, điều hành phát triển kinh tế – xã hội ở địa phương cũng vậy, số liệu thống kê chính là nền tảng để chúng ta hoạch định, lựa chọn và triển khai các chính sách phù hợp. Không có thống kê, chúng ta giống như con thuyền ra khơi mà thiếu đi chiếc la bàn định hướng.

Hãy thử hình dung: khi địa phương cần xây dựng kế hoạch phát triển nông nghiệp, công nghiệp hay thương mại – dịch vụ, nếu không có số liệu về diện tích đất, dân số lao động, thu nhập bình quân hay nhu cầu của người dân, thì mọi quyết định đưa ra chỉ là phỏng đoán. Nhưng với thống kê, chúng ta có thể biết rõ: năm nay sản lượng lúa đạt bao nhiêu tấn, tỷ lệ lao động phi nông nghiệp chiếm bao nhiêu phần trăm, thu nhập bình quân của hộ dân tăng hay giảm. Những con số ấy không chỉ đơn thuần là dữ liệu, mà chính là cơ sở để định hướng phát triển, cân đối nguồn lực và xác định các mục tiêu ưu tiên.

Thống kê không chỉ dừng lại ở việc ghi chép con số. Đằng sau mỗi số liệu là cả một câu chuyện, là sự phản ánh chân thực về đời sống nhân dân, về sức khỏe kinh tế – xã hội của địa phương. Thông qua thống kê, chúng ta có thể nhận diện những điểm mạnh để phát huy, đồng thời thấy rõ những thách thức cần khắc phục.

Đặc biệt, trong bối cảnh xã hội ngày càng phát triển, yêu cầu minh bạch, kịp thời và chính xác về thông tin càng trở nên cấp thiết. Chính vì vậy, công tác thống kê ở cấp xã cần sự quan tâm sâu sát hơn nữa của lãnh đạo địa phương. Bởi lẽ, một số liệu sai lệch, dù nhỏ, cũng có thể dẫn đến quyết sách chưa đúng, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống nhân dân.

Để thống kê thực sự trở thành chiếc la bàn dẫn dắt sự phát triển bền vững, chúng ta cần:

- Phân công rõ ràng công chức phụ trách thống kê, đảm bảo chuyên môn và trách nhiệm cao.

- Phối hợp chặt chẽ giữa các bộ phận, ngành, đoàn thể trong việc cung cấp, chia sẻ và sử dụng dữ liệu.

- Ứng dụng công nghệ thông tin, từng bước hiện đại hóa quy trình thống kê, để số liệu luôn được cập nhật, chính xác và dễ dàng khai thác.

Để có được những con số chính xác, đằng sau đó là rất nhiều công sức của đội ngũ làm thống kê cơ sở. Họ không chỉ làm việc trên bàn giấy, mà còn đi từng ngõ, gõ từng nhà, trò chuyện cùng bà con để ghi nhận thông tin. Họ kiên nhẫn giải thích cho người dân hiểu ý nghĩa của điều tra thống kê, để từ đó nhận được sự hợp tác.

Công việc ấy đòi hỏi sự tỉ mỉ, chính xác, chịu áp lực thời gian, nhưng cũng đầy tự hào. Bởi mỗi con số họ tổng hợp, mỗi báo cáo họ gửi đi, đều góp phần làm nên sự phát triển của xã nhà.

Thống kê không xa lạ, không khô cứng. Thống kê chính là hơi thở của đời sống, là “chiếc la bàn” giúp địa phương tự tin tiến bước, vững vàng trên con đường phát triển bền vững.

Công tác thống kê chỉ thành công khi có sự quan tâm, chỉ đạo của lãnh đạo, sự phối hợp chặt chẽ của các ban ngành, và sự đồng hành, chia sẻ của từng người dân.

Hãy đặt câu hỏi để chúng ta suy ngẫm:

- Nếu xã thiếu những số liệu thống kê chính xác, chúng ta sẽ đưa ra quyết sách dựa trên điều gì?

- Và theo quý vị, trong thời gian tới, lĩnh vực nào của xã cần được thống kê sâu sát hơn để phục vụ người dân tốt hơn?

Chúng ta cùng chia sẻ, cùng trao đổi để công tác thống kê thực sự trở thành chiếc la bàn cho sự hoạch định chính sách của địa phương.

Sự phát triển của địa phương hôm nay và ngày mai gắn liền với chất lượng thông tin mà chúng ta có được hôm nay. Thống kê chính là công cụ giúp lãnh đạo xã đưa ra những quyết định đúng đắn, kịp thời, phù hợp với thực tiễn. Và trên hết, đó là trách nhiệm chung của tất cả chúng ta – những người đang cùng nhau góp sức xây dựng quê hương ngày một giàu đẹp, văn minh và bền vững./.

Thực hiện: